akdeniz bölgesi
türkiye'nin coğrafya bölgelerinden biridir. yurdumuzun güneyini kaplar. akdeniz kıyıları boyunca, toros dağlarının yayıldığı alanlara kadar sokulur. böylece 120 - 180 kilometre genişliğinde bir şerit gibi, doğudan batıya doğru kıyı boyunca uzanır. kuzeyinde iç anadolu bölgesi, doğusunda doğu anadolu ve güneydoğu anadolu bölgeleri, batısında ege bölgesi yer alır. güneyini boydan boya akdeniz kaplar.
yüzey şekilleri:
bu bölgenin yüzey biçimleri, toros dağları'nın haline göre çeşitlikler gösterir. bölgenin kuzeyinde, sıradağlar olarak uzanan toros dağları, akdeniz bölgesi'ni kuzeyden limitler. bazı yerlerde de denize kadar sokulur ve dik yamaçlar durumunda denize iner. bazı yerlerde de geniş düzlükler meydana getirir (antalya düzlüğü ve adana ovası gibi). bu bölgede, toros dağlarından başka, iskenderun körfezinin doğusundan içerlere kadar amanos dağ sıraları vardır. batıda da beydağları, aladağlar bulunmaktadır.
akdeniz bölgesi'nde kıyılar, karadeniz bölgesi'nde olduğu gibi düzdür.
toros dağlan, akdeniz bölgesi ile iç anadolu bölgesi'ni birbirlerinden ayıran bir duvar gibidir. ancak, toros dağları aşılmaz, geçit vermez dağlar değildir pek çok geçit yerleri vardır. bu geçitlerden en ünlüsü, konya yolunu adana'ya bağlayan gülek boğazı'dır.
akarsular:
akdeniz bölgesi'ndeki akarsular, toros dağlarından inerek akdeniz'e dökülürler. başlıca akarsular seyhan, ceyhan nehirleri, tarsus çayı, aksu, göksu'dur. bu akarsular taşıt geçirmeyen, düzgün akışlı olmayan sulardır. fakat, çevrelerini sularlar. bilhassa seyhan ve ceyhan nehirlerinin getirdiği alüvyonlardan oluşan çukurova, akdeniz bölgesi'nin en verimli ovasıdır.
göller:
akdeniz bölgesi'nin batısında, pekçok göllerin bulunduğu dağlık bir alan vardır. bu alana göller yöresi adı verilir. dağlar arasında, çok hoş görünüşlü olan bu göller arasında beyşehir, eğridir, burdur gölleri, mühimdir. bunlar, tabiat güzelliklerinin yanısıra, sulamaya da yararlar. iklim:
akdeniz bölgesi'nin iklimi, akdeniz iklimi özelliğini taşır. akdeniz iklimi özelliğinde olan yerlerde yazlar sıcak ve kurak, kışlar ılık geçer.sonbahar kış ve ilkbahar yağışlıdır. fakat, dağlık alanlarda bu iklim görülmez. dağlık alanlarda daha sert bir ikimi göze çarpar.
bu sebeple, yazlan çok kurak olan kıyı bölgelerinden, yaz aylarında dağlık yerlere bir insan akını başlar. toros dağlarının güney yamaçları, kıyılardan gelenlerin kurdukları çadırla dolar, taşar. yazın, sürüler de yaylalara çıkarılır. nüfus ve şehirler:
akdeniz bölgesi, öbür kıyı bölgelerine göre, fazla kalabalık değildir. halk, bilhassa ovalarda yerleşmiştir. bu bakımdan ovalık alanlar, daha kalabalıktır. bilhassa adana ovası, hatay tarafları çok kalabalık olan yerlerdir. adana ovası, yurdumuzun en fazla pamuk yetiştirilen yeri olması bakımından da, büyük önem taşır.
akdeniz bölgesi'nin başlıca şehirleri şunlardır : antalya, adana, maraş, mersin, antakya, iskenderun, tarsus, ısparta, burdur.
halk, genel olarak çiftçilikle uğraşmaktadır. sebzecilik, meyvecilik, hayvancılık da olabildiğince gelişmiştir, bilhassa sebzecilik ve portakal, limon yetiştiriciliği, son yıllarda büyük önem kazanmıştır.
ürünleri:
akdeniz bölgesi, bir tarım bölgesidir. yurdumuzun en kıymetli ürünleri,
buradan elde edilir. buğday, pamuk pirinç, portakal, limon, mandalina, muz, şekerkamışı, bol oranda elde edilmektedir. bilhassa adana, yurdumuzun bir pamuk ambarıdır. madenler, fabrikalar
akdeniz bölgesi'nde başlıca krom ve kükürt bulunmaktadır. son yıllarda yapılan araştırmalarda, adana taraflarındaki bolkar dağı'nda, petrol yatakları bulunmuştur. bu yoldaki araştırmalar devam etmektedir.
bu bölgedeki başlıca fabrikalar şunlardır: dokuma fabrikaları (adana, mersin, tarsus, antalya'da), hah dokuma yerleri (isparta'da), pamuk yağ fabrikaları (adana, iskenderun, mersin'de), çimento fabrikaları (adana, tarsus'ta), şeker fabrikası (burdur da), rafineri (mersin'de).
yorumlar
yorum ekle