abortus - düşük
gebeliğin 20. haftasından önce ya da fetal ağırlığın 500 gramın altında olduğu dönemde gebeliğin sonlanmasıdır. bu olay kendiliğinden olduğunda spontan düşük adını alır.
spontan düşükler klinik olarak fark edilen gebeliklerin yaklaşık %20-25inde görülür. yani bir başka söylemle her 4-5 gebelikten biri düşükle sonuçlanır.
belirtileri
düşüğün genelde ilk belirtisi vajinal kanamadır. kanamanın miktarı birkaç damladan aşırı kanamaya kadar değişebilir. aniden başlayabileceği gibi öncesinde kahverengi bir akıntı da olabilir. başka bir belirtide kasıklarda kramp stili ya da adet sancısı benzeri ağrılardır.
kanama ile birlikte pıhtı ya da parça düşebilir. düşen bu parçaların şayet olasıysa saklanması ve muayeneye giderken götürülmesi faydalı olabilir. başka bir olasılık da kanama olmamasına karşın bebeğin canlılığını yitirmesidir. buna missed abortus adı verilir.
tanı
düşükde tanı muayenede rahim ağzında hamilelik ürününün görülmesi ve/veya ultrasonografide gebeliğin bozulduğunun saptanması ile konur.
nedenleri
döllenme ve sağlıklı bir hamilelik için lazım hormonal ve bağışıklık sistemi hakkında olaylar bir arada değerlendirildiğinde esasında gebeliğin son derece güç bir olay olduğu fark edilir. düşük bir çift için son derece üzücü bir olay olmasına karşın sağlıklı nesillerin devamı için büyük öneme sahiptir. bu sayede anomalilerin %95i daha dünyaya gelmeden ortadan kalkmaktadır.
düşükler erken ve geç düşükler olarak kabaca 2 ana başlık altında toplanır. ilk 12 haftada olanlara erken düşük adı verilirken 12-20. hafta arası olan düşükler geç düşük başlığı altında incelenir.
erken düşüklerdeki en önemli neden o embryoya ilişkin kromozom bozuklukları, gebeliğin rahime yerleşmesindeki bozukluklar gibi nedenlerdir. arka arkaya 3 hamilelik düşükle sonuçlanmadıktan sonra ileri inceleme koşul değildir.
düşükler yarattığı şikayet ve tespit edilen bulgulara göre farklı isimler altında incelenir.
düşük tehdidi
gebeliğin ilk yarısında vajinal kanama varlığında düşük tehdidinden söz edilir. kahverengi bir akıntıdan parlak kırmızıya kadar farklı biçimlerde olabilir. beraberinde kramp tarzında ağrı olabilir. bu tip kanamalarda yatak istirahati öneri edilir. altta yatan bilinen bir sebep varsa buna yönelik tedavi uygulanır. cinsel ilişki kısıtlanır. muayende rahim ağzında açılma olmaması mühimdir.
kaçınılmaz düşük
kanama ve ağrıyla birlikte rahim ağzında açılma mevcuttur. bu taktirde gebeliğin devam etmesi olası değildir ve küretaj ile sonlandırılması gerekmektedir.
missed abortus
embryo ya da fetus öldüğü halde rahim dışına atılmadığı hallerde missed abortusdan söz edilir. ölü bir embryonun dışarı atılmamasının sebebi tam olarak bilinmemekle beraber düşük tehdidinde verilen bazı ilaçların kanamayı maskeleyerek bu duruma yol açması muhtemeldir. ölü fetusdan salgılanan bazı maddeler annenin kanama pıhtılaşma sistemini bozup yaşamını tehdit edebileceğinden kesinlikle küretaj ile rahim boşaltılmalıdır.
tekrarlayan düşükler (habitüel abortus)
ardarda 3 yada daha fazla gebeliğin düşükle sonuçlandığı durumlarda tekrarlayan düşüklerden söz edilir.
genelde bunlar geç düşük şeklindedir. rahime ilişkin biçim bozuklukları, çift gözlü rahim, rahim ağzı yetmeziliği gibi nedenler olabilir. bu taktirde cerrahi bir işlem ile anomalinin düzeltilmesine çalışılır.
gebeliğin devamı için lazım hormonların salgılanamadığı durumlar da tekrarlayan düşüklerle sonlanabilir. benzer biçimde anne ve babaya ilişkin kromozom bozuklukları, bağışıklık sistemi anomalileri, bazı enfeksiyonlar bu tabloyu yaratabilir. tedavisi altta yatan nedene yöneliktir.
riskler
düşük genelde kişinin sağlığı üstünde önemli bir tehlike yaratmaz. ancak şayet düşük tam olmamış ise yani içeride parça kalmışsa bu taktirde enfeksiyon ya da kanama olabilir kanama vakit zaman kişinin yaşamını tehdit edebilecek kadar fazla olabilir. enfeksiyon varlığında ise bu enfeksiyon bütün vücuda ve kana yayılır ise büyük tehlikeler söz konusu olabilir. dolayısıyla gelişi hoş bir düşük varlığında parça kalmadığından emin olunması için kürtaj yapılması faydalı olur.
kan uyuşmazlığı varlığında bu durum ilerideki gebelikleri negatif yönde etkileyeceğinden tedavisi lazımdır.
ne vakit hamile tekrardan kalınabilir?
düşük sonrası genelde ilk ilişki için 1 hafta kadar beklenmesi öneri edilir. tekrar hamile kalınmadan önce en az bir normal adet döneminin yaşanması daha sonraki gebeliğin yaşının tayini açısından mühimdir. dolayısıyla korunmasız ilişki için en az bir normal adet kanaması görülmesi beklenmelidir. ancak bu koşul değildir.
kişi kendi kendine düşüğe sebep olabilir mi ?
düşük olduğunda kendinizi suçlamayın. düşüğün kadının kendi yaptığı bir kusur neticesi olması son derece kolay değildir. cinsel ilişki ya da egzersiz gibi etkinlikler düşüğe neden olmaz.
bu olayın doğanın bir kanunu olduğu, her 4-5 gebelikten birinin düşükle sonuçlandığı hatırda tutulmalıdır. moralin yüksek olması daha sonraki gebelikler için yardımcı olabilir.
yorumlar
yorum ekle