tarihte ilkler
"tarihte ilkler" hakkında bilgiler...
tarihimizde ilk ödünç
sultan abdülmecit dönemine rastlar. 24 ağustos 1854'te yapılan sözleşme gereğince, fransa ve ingiltere'den bütçe açığını karşılamak için 3 milyon sterlin ödünç alındı. yüzde 6 faizli borçlanmaya mısır'dan alınacak vergilerin bir bölümü karşılık olarak gösterildiğinden, bu sözleşmeye "mısır borçlanması" denildi. abdülmecit'in son zamanlarında alınan bu p...
tarihimizde ilk rasathane
157s yılında, iii. murat tarafından istanbul'- da tophane tepesi'nde yaptırıldı. "istanbul rasathanesi" adıyla anılan bu kuruluşun başında, takiyüttin mehmet bulunuyordu. 15 bilginin katıldığı çalışmalarda, gözlemler ve yıldızların belirli zamanlardaki yerlerini gösteren çizelgeler yapıldı. 1580 yılında şeyhülislam, padişaha sert bir mektup gönderdi. bu...
tarihimizde ilk senatoryum
ii. abdiilhamit devrinde, yalnız veremli çocuklar için istanbul'da açıldı. hamidiye etfal hastanesi'nde 24 yataklı bir bölüm, bu tür hastalığa yakalanan çocuklara ayrılmıştı. günümüzdeki anlamıyla ilk sanatoryum ise, 15 ağustos 1924 günü hekim refik saydam'ın bakanlığı sırasında açıldı. heybeliada'daki bu sanatoryum, önceleri harbiye öğrencileri arasınd...
tarihteki ilk beşik
dünya tarihinde ilk beşik, m.s. 1. yüzyılda kullanılmaya başlarken, bu yüzyıl içerisinde orta asya'da yedisu alanında yapılan kazıda, hun mezarından bir beşik çıkmıştır. bu beşik, bugün kırgızların kullandığı beşiğin aynıdır. türk beşikleri, şekil ve meziyet bakımlarından türk topluluğunun aşamalarını gösterir. yürüklerde, çocuk sırtta taşınır, bu arada...
tatil gezisi için yapılan ilk karavan
bu tür bir gezi için kullanılmak üzere düşünülen ilk karavanın planlan tanınmış çocuk öyküleri yazarı dr. gordon stables tarafından çizildi. 1885 yılı baharında bristol wagon co. şirketince yapılan bu karavanın uzunluğu 3 metre 60 santim, ağırlığı ise 2 tondu. içindeki iki bölümden biri mutfak ve yemek odası olarak kullanılıyordu. ikinci bölümdeki oturm...
telsizli ilk sivil uçak
1919 yılında, aircraft transport and travel şirketi tarafından londra-paris arasında çalıştırılan "dh 42 g-ealu", telsiz takılan ilk sivil uçak oldu. ad i/s tipi telsiz, marconi firması tarafından monte edilmişti.
telsizli ilk uçak
telsiz taşıyan ilk uçak, 27 ağustos 1910 günü new york'ta, sheepshead bay üzerinden uçtu. kanadalı pilot j.a.d. mccurdy, h.m. horton kumandasındaki yer istasyonuna şu mesajı gönderdi: "uçuş durumundaki bir uçaktan gönderilen bu ilk mesajla, havacılık çalışmalarıyla ilgili gelişmelerde yepyeni"bir sayfa açılıyor.",
türk tarihinde ilk halter sporu
türklerde çok eskiden beri ağırlık kaldırma denemeleri yapılır, osmanlı ordusu'nda gürz, ağır kalkan gibi savaş araçlarıyla çalışmak, günlük dersler arasındaydı. ancak, günümüzdeki anlamıyla gerçek halter sporu, türkiye' ye ilk kez galatasaray lisesi beden eğitimi öğretmeni faik üstünidman'ın şahsi çabalarıyla girdi.
türk tarihinde ilk havacılık
türkiye'de havacılık konusunda ilk gerçek adım, 1911 yılında atıldı. harbiye nazın mahmut şevket paşa da havacılığın gelişmesi yolunda ilk girişimde bulunmakta olan kişidir. balon ve uçak alımı, bunların barınabileceği alanların yapımı, hava kurumu'nun kurulması gibi ilk havacılık örgütlerini, o oluşturmuştur. tarihimizde ilk hava okulu da, 3 temmuz 191...
türk tarihinde ilk sansür
türk tarihinde basına "ilk sansür", 11 mayıs 1876'da "âli kararnamesi" ile konuldu. gazetelerin, yayınlanmadan önce denetlenmesini emreden bu kararname üstüne, "basiret" gazetesi şu biçimde bir ilanla çıkmıştı: "matbaamızın makinesi bozulduğundan, gazetemiz birkaç gün yayınlanmayacaktır." "sabah" gazsetesi ise ilk gün "sansür"ün yasakladığı yazıların ye...
türk tarihinde ilk seçim
ii. abdülhamit'in tahta geçmesinden kısa bir vakit sonra, kanun-ı esasi kabul edilerek osmanlı devleti'nde meşruti bir idare başladı. kanun-ı esasi'de seçim yapılarak bir meclisin kurulması öngörülmüştü. dolayısıyla, türk tarihinde ilk seçim 1877'de yapıldı. ancak, bu seçimler bir seçim yasasına göre gerçekleştirilmedi. illere, önemlerine göre kaç mille...
türk tarihinde ilk sigortacılık
1864 yılında abdülaziz döneminde çıkarılan bir "fetva" ile başladı. o yıl yayımlanan deniz ticaret yasası'nda yalnız "deniz sigortası" konusunda yargılar vardı. bu arada, 1870 yılında istanbul'da çıkan büyük bir yangın sonunda "şeyhülislam"dan, sigorta yaptırılmasında "dini bir sakınca olmadığı" yolunda izin çıktı. iki yıl sonra da üç ingiliz sigorta şi...
türkiye de ilk festival
1931'de beylerbeyi sarayı'nda düzenlenen balkan oyunları festivali, ülkemizdeki ilk festival oldu. ilk tiyatro festivali ise devlet tiyatroları tarafından 1959 yılının mayıs ayında antalya aspendos'ta düzenlendi.
türkiye de ilk futbol
ingilizlerin getirdiği bu oyun, türkiye'de ilk kez izmir'in bornova'sında oynandı. 1890 yılında yapılan ilk futbol karşılaşmasının oyuncularının hepsi de, bornova'da alım-satım işleriyle uğraşan ingilizlerdi. türkiye'de ilk futbol liginin kurulması, 1904 yılına rastlar. istanbul'da düzenlenen bu ligin kurucusu da james lafonten'dir. ilk lige katılan tak...
türkiye de ilk hukuk öğrenimi
1874 yılında galatasaray sultanisi'nde ayrı bir bölüm olarak açılan "hukuk mektebi" ile başlar. bu okul, bugünkü hukuk fakültesi'- nin çekirdeğidir. "hukuk mektebi"nin ilk müdürü de, emin bey'di. okulun öğretim üyeleri ise şunlardı: "cevdet paşa (medeni usul hukuku), münif paşa (hukuk başlangıcı), hasan fehmi efendi (ticaret hukuku), kostaki efendi (cez...
türkiye de ilk ıslahevi
suçlu çocukları eğitip topluma yararlı kişiler olmalarını sağlamak amacıyla ülkemizde ilk ıslahevi, 1937'de edirne'de açıldı. 1938'de kızılcahamam'a, 1940'ta da ankara'ya taşınan ıslahevi, bu yönde atılan ilk adım oldu.
türkiye de ilk ilaç
ülkemizde ilk hazır ilâç olan "pertev" şurubu, 1895 yılında ethem ve süreyya, beylerin kurduğu laboratuvarda üretildi.
türkiye de ilk judo sporu
judonun ülkemize gelişi, olabildiğince yenidir. bu sporu sevdirenler, halil yüceses, ibrahim öztek ve hakkı koşar'dır. türkiye'de ilk uluslararası judo karşılaşmaları, 1971 yılında izmir akdeniz oyunları'nda yapıldı._bu ilk uluslararası judo ilişkilerinde türk sporcular, katıldıkları bütün kilolarda dereceye girdiler. 70 kiloda süheyl yeşilnur "gümüş", ...
türkiye de ilk kalp nakli
ülkemizde ilk kez bir insandan diğerine kalp naklini, 22 kasım 1968 tarihinde ankara yüksek ihtisas hastanesi'nde dr. kemal beyazıt gerçekleştirdi. 14 yaşındaki fırın işçısı erdal yıldırım'ın kalbi, 3 çocuklu anne 41 yaşındaki maviş karagöz'e takıldı. ancak hasta, yeni kalbiyle birkaç saat yaşayabildi. 25 kasım 1968 günü, bu kez istanbul haydarpaşa göğü...
türkiye de ilk otomobil yapımı
1960 ihtilali'nden sonra, cumhurbaşkanı olan cemal gürsel, türkiye'de otomobil üretilmesini istedi. 1960 yılında eskişehir devlet demiryolları cer atölyeleri'nde ilk türk otomobili "devrim" üretildi. 30 ekim 1961 tarihinde cemal gürsel'e gösterilmek üzere ankara'ya getirilen "devrim", 1961 model consuller'a benziyordu. tbmm önündeki törende, 100 metre g...
türklerde din uğruna yapılan ilk savaş cihad
osmanlılarda, savaşlara dinsel bir meziyet vermek, gelenek durumuna getirilmişti. cihad ilanının kendine özgü bir töreni vardı. tarihimizde ilk "cihad ilanı", 1389'da başlayan birinci kosova savaşları sırasında olmuştur.
türklerde ilk bayramlar
türklerin, ergenekon'dan ilk çıkışlarını her yıl bayram şenlikeri düzenleyerek kutladıkları, "ergenekon destanı"nda yazılıdır. hakanın da katıldığı kutlama şenlikleri, örs üstünde demir dövülerek başlardı. dede korkut, bayram niteliğindeki çeşitli törenlerden söz eder. hakanların doğum günleri, başa geçişleri, evlenmeleri, çocuklarının doğumları, başarı...
türklerde ilk çek
tarihimizde para yerine 'çek" kullanmayı ilk öneren, kazazyan agop paşa'dır. agop paşa, osmanlı maliye bakanlarındandı. alışverişte büyük kolaylık sağlayan çek kullanımını, agop paşa, 1885 yılında yurdumuza getirdi.
türklerin anadolu ya ilk gelişleri
anadolu'yu alip türklestirmek düsüncesi ilk kez büyük selçuklu imparatorlugu döneminde gerçeklestirildi. anadolu'da, ilk türk yerlestirmeleri, selçuklu hükümdari tugrul bey'- le baslamistir. türklerin bölgeye bütün olarak yerlesmesi ise, yine selçuklu hükümdari alpaslan'in bizansliları 1071 yilinda malazgirt ovasi'nda yenmesiyle gerçeklesti. tarihteki ...
uçağa binen ilk kadın
belkıs şevket'tir. "müdafaa-i hukuk nirva" denilen kadın hakları koruma derneği üyesi olan belkıs şevket, 1913'te fethi bey'in yönettiği uçağa binerek, istanbul üstünde dolaştı.
uçağa gönderilen ilk mesaj
1916 yılında, mühendis binbaşı c.e. prince, yerden uçağa ilk mesajı göndermeyi başardı. brooksland havacılık merkezi'nde yapılan deneme sırasında, teğmen j.m. furnival, saatte 50 mil hızla merkezin üstünde dolaşıyordu. birden, uçaktaki alıcıdan binbaşı prince' ın sesini duydu: "selam, furnie... şu anda beni duyabiliyorsan, hareket durumundaki bir uçağa ...
uçağa parayla binen ilk yolcu
ingiltere'de 1911 yazında, keith prowse and co. adlı bir şirket, eğlenmek amacıyla uçağa binmek isteyenleri, 2 ingiliz altını karşılığında gezdiriyordu. belirli bir ücret karşılığında bir yerden bir yere gitmek isteyen ilk yolcuyu ise, 17 mayıs 1911 günü, j.v. martin taşıdı. martin, yolcusunu g.w. farman tipi uçağıyla, ingiltere' nin brooklands yöresind...
uçak gemisinde ilk jet filosu
dünyada ilk kez bir uçak gemisi üstüne üslenen jet filosu, abd hava kuvvetleri'nden "17-a" adlı birliktir. 16 phantom uçağından meydana gelen bu birlik, 5-7 mayıs 1948 günlerinde, abd uçak gemisi uss saipan üstünde görev yaptı.
uçak gemisinden kalkan ve inen ilk jet
21 temmuz 1946 günü cape henry açıklarında bulunmakta olan abd donanması' na ilişkin "uss 16 franklin d. roosevelt" uçak gemisinden, teğmen james j. davidson'un pilotluğunda havalanan xfd-l phantom, bir uçak gemisinden havalanarak tekrar inen ilk jet uçağı oldu. geminin pist uzunluğu 153 metreydi.
uçak taşıyan ilk gemi
üzerine kurulan uçuş güvertesi ile uçak taşıyan ilk gemi, amerikan hafif kruvazörü "birmingham" dır. pilot eugene ely, 14 kasım 1910 günü,gemi, chesapeake körfezi'ne demir atmış durumdayken, 50 beygir gücündeki "curtiss" tipi uçağıyla birmingham'dan havalandı ve 2.5 mil uçtuktan sonra, norfolk yakınlarındaki willoughby spit'e indi. bir geminin güvertesi...
ilanlar
