taflan (hindkirazı) : gülgiller
familyasından; karadeniz'in doğu kıyılarında da yetişen bir çalı veya 6
metre kadar boy atan, kış aylarında yapraklarını dökmeyen bir bitkidir.
çiçekleri ufak ve beyaz renklidir. salkım durumunda toplanmışlardır.
meyvesi zeytin büyüklüğündedir. taze yapraklarında şeker, tanen,
kalsiyum oksalat ve prülaurasin adlı bir glikozit vardır. taze
yapraklarından taflan suyu hazırlanır.
yararı : sinirleri yatıştırır. bronşitte şikayetleri giderir. öksürüğü keser. spazm giderir. aybaşı gecikmelerinde de kullanılır.
tarçın (cinnamomum) : defnegiller familyasından;
anayurdu güney ve ve güneydoğu asya olan, yaprak dökmeyen kokulu bir
ağaçtır. yaprakları derimsi ve genellikle üç damarlıdır. pekçok türü
vardır. kabuğu baharat olarak kullanılır.
yararı : ruhi dertleri giderir. sürmenajda yararlıdır.
iştah açar. hazmı kolaylaştırır. ishali keser. mide tembelliğini
giderir. vücudun direncini artırır. kadınlardaki beyaz akıntıyı keser.
bağırsak solucanlarının dökülmesine yardımcı olur. cinsel arzuları
artırır.
tarhun (artemisia dracunculus) : bileşikgiller familyasından; anayurdu sibirya olan ıtırlı bir bitkidir.
yararı : idrar söktürür. vücutta biriken tuz ve suyu atar.
hazımsızlığı giderir. mide hastalıklarında yararlıdır. mide ve bağırsak
gazlarını giderir. bağırsak solucanlarını düşürür. aybaşı kanamalarının
ağrısız olmasını temin eder.
tatula (boru çiçeği) : patlıcangiller familyasından;
3 - 100 cm boyunda, dik gövdeli, bir yıllık otsu bir bitkidir.
yaprakları saplı, büyük, yuvarlak ve kenarları tam, az girintili veya
lopludur. çiçekleri beyazdır. meyvesi, çok tohumlu bir kapsüldür. 10
kadar türü vardır. bunlardan datura metel ve datura stramonium
yurdumuzda yetişir. ilaçlarda yaprakları ve tohumları kullanılır.
yararı : nefes darlığını giderir. astımda yararlıdır. uyuşturucudur. spazm giderir.
tavşankulağı (siklamen) : çuhaçiçeğigiller
familyasından; toprak altında yassı ve toparlak yumruları olan çok
yıllık otsu bir bitkidir. yaprakları uzun saplı, kalp biçiminde ve açık
renkli lekelidir. çiçekleri uzun saplıdır. rengi pembe, veya morumsu
pembedir. hafif kokuludur. meyvesi kapsül şeklindedir. toprak altında
bulunan kısmında; zamk, pektin, şeker ve saponin karakteri bir glikozit
taşır. köküne, topalak kökü denir.
yararı : kabızlığı giderir. bağırsak solucanlarını düşürür. aybaşı kanı söktürür.
tere (lepedium sativum) : turpgiller familyasından;
bahçeteresi, çayırteresi, kışteresi, suteresi, yabanteresi, yerteresi
gibi türleri olan bir bitkidir. tadı olabildiğince acı ve nahoş kokuludur.
yararı : iştah açar. hazmı kolaylaştırır. bronşları
temizler, öksürük söktürür. bol oranda idrar söktürür. böbrekleri ve
idraryollarını temizler. karaciğer hastalıklarında yararlıdır. safra
ifrazatını arttırır. grip ve soğukalgınlığının çabuk geçmesini temin eder.
cinsel istekleri kamçılar. vücudun hastalıklara karşı direncini
arttırır. kansızlığı giderir. kanı temizler. kandaki şeker miktarını
düşürür. sinirleri yatıştırır. sigaranın zararlarını azaltır. suyu, saç
dökülmesini ve kepeklenmeyi engeller.
tilkiüzümü (paris incompleta) : zambakgiller
familyasından; nemli ortamlarda yetişen, 20 - 50 cm boyunda, çok yıllık
bir bitkidir. yaprakları pürtüksüz, tam, koyu yeşil renkli ve saplıdır.
ezilince fena bir koku çıkarır. lezzeti acıdır. çiçekleri ufak, beyaz
veya sarımsı renklidir. meyveleri, leblebi büyüklüğünde, sarıda
kırmızıya ve siyaha kadar değişen renktedir. zehirlidir. kullanılan
kısımları kurutulmuş yapraklarıdır.
yararı : uyku verir. sinirleri teskin eder. fazlası zehirler. haricen kullanılır. ağrıları dindirir.
turp (hilb) : turpgiller familyasından; yaprakları
karşılıklı, çiçekleri beyaz, sarı veya mor renkte ve salkım durumunda
bir bitkidir. meyvesi acımsı ve etlidir. beyazturp, kırmızıturp,
karaturp, yabanturbu, bayırturbu gibi çeşitleri vardır. içeriğinde c
vitamini, kükürt ve iyot vardır.
yararı : böbreklerdeki mikropları öldürür. kum taşlarının
dökülmesine yardımcı olur. karaciğeri kuvvetlendirir. karaciğer
şişliğini indirir. sarılıkta yararlıdır. safra taşlarının
düşürülmesinde yardımcı olur. romatizma, siyatik, lumbagoda yararlıdır.
astım ve bronşitte yararlıdır. öksürüğü keser. kabızlığı giderir.
dişetlerini kuvvetlendirir. idrar söktürür. yatmadan önce bir bardak
turp suyu içilirse, rahat bir uyku temin eder.
turunç (citrus aurantium) : sedefotugiller
familyasından; 1-6 m boyunda, kış aylarında yaprak dökmeyen bir
ağaçtır. yaprakları parlak ve almaşık dizilişlidir. çiçekleri beyaz
renkli ve hoş kokuludur. meyvesi küre biçiminde olup, sarı-turuncu
renktedir. 8-12 tane dilimi vardır. meyvesinin usaresi ekşimsi-acı
lezzettedir. olgunlaşmamış meyvelerin kabuklarında uçucu yağ, c
vitamini, pektin ve hesperidin vardır. çiçeklerinden turunç çiçeği
esansı çıkarılır.
yararı : sinirleri yatıştırır. spazmları giderir. hazmı kolaylaştırır. parfümericilikte kullanılır.
tütün (nicotiana) : patlıcangiller familyasından,
anayurdu amerika olan bir bitkidir. gövdesi dik, silindir şeklinde,
tüylü ve yapışkandır. batı anadolu'da yabani tütün adlı türü doğal
olarak yetişir. yapraklarında tanen, zamk, nişasta, reçine ve nikotin
vardır. tohumları yağ bakımından zengindir. alışkanlık yapar.
tiryakilik derecesine varınca; el-ayak titremesi, sinir bozukluğu,
hafıza durgunluğu, migren, mide rahatsızlığı, damar sertliği, tansiyon
yüksekliği, akciğer kanseri, astım ve diğer nefes yolları
hastalıklarına neden olur.
yararı : sigara olarak kullanıldığında hiçbir yararı yoktur.