bir büyüklüğü, niceliği ölçmek için seçilen tıpkı cinsten başka büyüklüklere verilen ad. bir büyüklüğün, bir niceliğin ölçülmesi, bunların içerisinden seçilen birimlerin ya da birimlerin belli parçalarının, o büyüklükte ya da o nicelikte kaç defa bulunduğunu anlamak için yapılır (bir uzunluğu ölçmek için, ölçü olarak alınan bir uzunluk parçasının, o uzunluk içerisinde kaç defa bulunduğunu bulmak gibi).
böylece üç esas nicelik için (uzunluk, vakit, ağırlık) birimler saptamıştır.
üç esas niceliğin birimleri şunlardır. uzunluk birimi metre , vakit birimi saniye , ağırlık birimi kilogram .
bu esas birimlere dayanılarak, bir çok birim sistemleri kurulmuştur. bunların başlıcaları şunlardır:
c. g. s. (santimetre - gram - saniye) birimleri sistemi: bu sistemde yüzey birimi santimetrekare ; hacim birimi santimetreküp ; hız birimi santimetre /sanayi dir.
m. t. s. (metre - ton - saat) birimleri sistemi: bu sistemde esas birimler, metre, ton ve saat olarak kullanılır.