eski çağların kimyasıdır. bu işle uğraşanların en büyük gayesi değersiz maddeleri altın veya gümüşe çevirebilmek, tüm hastalıkları iyi edecek, insanı ölümsüz yapacak bir ilâç bulabilmekti.
bu bakımdan, alşimiyle uğraşanlar başlıca iki husus üstünde çalışıyorlardı. filozof taşı ve hayat iksiri.
filozof taşı: alşimistler bunun kıymetli madenleri yapmaya yarı yan ana madde olduğunu kabul ederlerdi. filozof taşı yapmak için pekçok tertipler vermişlerdir. tuz, sülfür ve civa filozof taşı yapmaya yarayan başlıca maddelerdendir.
hayat iksiri (abıhayat, bengisu) insanı hem hastalıklardan kurtaracak, hem de ölümsüz kılacak maddedir. tıpkı zamanda altın ve gümüş yapmaya yarayacak maddeye zaman zaman iksir denirdi.
alşimi bugünkü kimyanın öncüsü sayılır. bununla uğraşanlar yukarıda saydığımız iki gayeyi gerçekleştiremedilerse de kimya alanımda değerli keşifler saptılar.
doğuşu ile ilgili pekçok efsane vardır. bir efsaneye göre alşimiyi eski mısır tanrılarından hermes kurmuştur. ancak, eldeki delillere, göre, alşiminin mısır'dan çıkmış olması en güçlü ihtimaldir. thebes'teki bir mezarda bulunmakta olan ııı. yüzyıla ilişkin yazılarda altın yapılmasına dair bazı tariflere rastlanmıştır. eski yunanlıların geliştirdiği alşimi ile sonradan araplar geniş ölçüde ilgilenmiş, bu ilmi ispanya'ya geçirmişlerdir alşimi ispanyadan xı ve xıı. yüzyıllarda tüm avrupa'ya yayılmıştır.
yunan filozofları alşimi üstünde nazariyeler kurmaya çalışıyorlardı. bu arada, tüm maddelerin dört elemandan meydana geldiğini iddia ettiler. bu elemanlar toprak, hava, ateş ve su idi.
xvı. yüzyıldan başlayarak parceleus .alşiminin taştan altın yapmak demek değil, ilâç hazırlamak demek olduğunu anlatarak alşimiye yeni bir yön verdi. vaktin en büyük adamlarının alşimi ile uğraşmış bulunmasa ve hayat iksirinin aranması pekçok maddelerin insan vücudunda denenmesine sebep olmuştur. hayat iksiri bundan böyle yerini insanlara faydalı ilâçları aramaya bıraktı.
alşimi (simya)
etiketler [