?

Profesyonel egitim

Profesyonel eğitim

Bekçi ve koruma köpeği eğitimi



ne tür olursa olsun tüm köpeklerde, kendilerine ilişkin olan şeyi koruma eğilimi görülür. bir köpek yavrusunun önünden yiyeceğini almaya kalkın, hırlar! yattığı mindere elinizi uzatın, memnuniyetsizliğini derhal hırlayarak belli eder, vermek istemez. köpekte benimseme duygusu çok yaygın ve köklüdür.



köpek, kaldığı evi, aileyi, aile bireylerini, sahibini, kendi öz malı gibi görür. onları korumak için çaba gösterir. bu duygu ve eğilim içgüdüseldir. bütün köpeklerde farklı derecelenmelerle vardır. yetişme ve eğitimin tesiri bu doğal eğilimin gelişmesini, yönlendirilmesini ve denetim altına alınmasını temin eder. bekçilik ve koruma görevi yapan köpekler, başlıca iki küme içerisinde yer alırlar. bazı köpekler sadece uyarıcı ödevi görür, duyduğu sese, eve giren yabancıya, bahçe kenarından geçen kişilere havlayarak, ev halkını muhtemel bir tehlikenin varlığından haberdar eder. bunlar çoğunlukla, oyuncak köpekler ve süs köpekleridir.



bununla birlikte, onlar arasında da, terrier çeşitleri gibi, cesur, atak ve saldırgan olanları vardır. iri yapılı türler, daha az havlar. ancak çoğunlukla daha atak, cesur ve saldırgan olurlar. bekçilik ve koruma görevi yapacak köpeklerin seçiminde titiz davranmak gerekmektedir. köpeklerin detaylı olarak tanıtıldığı bölüm, bu seçim için lazım olan ön bilgiyi vermektedir. ünlü bekçi köpeği çeşitleri arasından, size ve amacınıza ideal olanını seçebilirsiniz. bununla birlikte, eğitime karşı istekli, sağlıklı, enerjik, atak ve saldırgan olması gerekmektedir. köpeğe, ilk bekçilik eğitimi annesinden gelir. yavru, annesinin havladığı kişiye onunla birlikte havlar ve yabancılara havlanması gerektiğini öğrenir. daha sonra bir yabancı gördüğünde, yalnız başına olsa dahi kendiliğinden havlayacaktır. bekçi ve koruma köpeği olarak faydalanılacak saldırganlık eğitimi verilecek olan köpekler, daha yavru iken alınarak, gelen gidenin olmadığı bir yerde yetiştirilirler. olası olduğunca kalabalık içerisine çıkartılmaz, başka insanla temas ettirilmezler. bütün bakım ve beslenmeleri tek kişi tarafından görülür. bu kişi, aynı zamanda onun eğitimini üstlenecek kişi olmalıdır.





bekçi ve koruma görevi yüklenecek olan köpeğin kendine olan güveni her zaman tam ve yüksek olmalı, bütün eğitimler, her zaman köpeğin üstün geleceği şekilde sürdürülmelidir. asla dövülmemeli, üstünlük duygusu sarsılmamalıdır. saldırganlık eğitimi verilecek olan köpek. bir önceki bölümde anlatılan esas komutları eksiksiz olarak yerine getiren, eğiticisine bağlı, itaatli, eğitime istekli ve yetenekli bulunmalıdır. esas komutları tam olarak benimsememiş itaatsiz köpeklerle saldırganlık eğitimi mutlaka yapılmamalıdır. bundan başka, bazı tür köpekler yapısal olarak çok sinirlidir. bunlara çok iyi itaat eğitimi yaptırılmamışsa, giderilmesi imkansız sakıncalara neden olmak mümkündür.. köpek, dur! komutuyla durmalı, gel! komutuyla gelmeli, otur! komutuyla oturmalıdır.



ayrıca, bu tür eğitim gören köpeklerin bulunduğu yere, insanların girmesinin sakıncalı olduğunu gösteren yazılar konmalı. köpeğin barınma yeri, kapalı dolaşma alanı olan türde yapılmalı veya buna benzer güvenlik tedbirleri alınmış olmalıdır. dinlenme zamanlarında köpeği zincirle bağlamak mutlaka doğru değildir. bu köpeğe verilebilecek en ağır cezadır, güvenini kırıcıdır. ne denli iyi eğitilmiş olursa olsun, kalabalığa çıkartılacak köpeklerin ağızlarına, gelişi hoş bir kazayı önlemek için ağızlık takılmalıdır.



daha önce gördüğümüz esas eğitimden geçmiş, yalnız eğiticisi tarafından beslenip bakılarak özel olarak barındırılmış köpek, ideal tür ve nitelikteyse, iyi bir bekçi ve koruma köpeği olmaya aday demektir. hiçbir eğitim verilmese de o, koruma alanına giren yabancılara saldırır ve bulunduğu yere girmesini engeller. buna rağmen, bu eğitimin büyük önem taşıyan bazı amaçları vardır. onları şu şekilde sıralayabiliriz



1. köpeğin saldırgan ve koruyucu meziyetinin en üst düzeye ulaştırılması.



2. köpeğin saldırganlığının denetim altına alınması. komutla saldırma, komutla saldırıdan cayma alışkanlığının kazandırılması.



3. köpeğin, yabancıların yaklaşma, dostluk kurma eğilim ve girişimlerini karşılıksız bırakma alışkanlığını kazanması. bunları sırasıyla görelim:





1. saldırganlık eğitimi



her köpeğin saldırganlık güdüleri aynı miktarda yüksek ve gelişmiş değildir bazı köpekler insancıl ve barışçıdırlar. yabancılarla çabuk dost olurlar. böyle köpekler bekçilik için elverişli sayılmaz ve bu görev için tercih edilmezler. bununla birlikte, saldırganlık eğitimi verildiğinde bir ölçüde ideal meziyet kazanabilirler. saldırgan yapıdaki köpeklerse, bu eğitimle, yabancılar ve kuşkulu kişiler için amansız birer canavar kesilirler. bu eğitimde, eğiticiden başka, köpeğe tümüyle yabancı olan bir yardımcı kullanılır.



yardımcının görevi, köpeği kızdırmak ve kışkırtmaktır. köpeği kızdıran kişi zaman zaman değiştirilerek, köpeğin saldırganlığının sadece belirli bir kişiye değil, eğiticiden başka bütün yabancılara karşı olması sağlanır. belli bir amaç için eğitilen köpekler, daha önceden saptanan bir meziyete tepki duyacak şekilde yetiştirilirler. sözgelimi, belirli bir kıyafete karşı koşullandırılabilirler. tutuk ve cezaevlerinde koruma görevi üstlenen köpekler, tutukluların dışarı çıkmasını önlemek için yetiştirilmişlerdir. bu köpeklerin, tutukluların giydiği tek tip elbiseye tepki duyacak şekilde şartlanmaları sağlanmıştır. zaman zaman bu durumun tersi de yaratılır. sözgelimi: köpek, belirli bir tip elbise giyen kişileri dost, bunun dışındaki giyimlileri düşman olarak benimseyecek şekilde koşullandırılır.





askeri birlikleri korumak için yetiştirilen, savaş köpeği olarak çalıştırılan bazı görev köpekleri böyle eğitilmişlerdir. saldırganlık eğitimi sırasında, köpeğin şok tasması çıkartılarak yerine, sağlam ve dayanıklı deri bir tasma takılır. tasmaya takılacak eğitim kayışı, güçlü ve sağlam olmalı, köpeğin çekme gücüne dayanmalıdır. gerektiğinde, fazla ağır olmayan ince ve dayanıklı zincir kullanılabilir. eğitim yerinin sınırları kapatılmış ve tenha bir yer olmasında fayda vardır. köpek, eğitici tarafından eğitim alanına getirilir. burada bulunmakta olan bir ağaca, sağlam bir direğe veya bir kazığa, kayışı uzun bırakılarak güvenli bir şekilde bağlanır. eğitici bir müddet köpekle oynar, onunla eğlenir. bu esnada kışkırtıcı görevini üstlenen yardımcı gizlenerek gelir. kendine, bir çalılık, bir çukur veya ufak bir tepe gibi doğal bir engeli siper alarak köpeğin yakınlarında bir yere siner. yardımcının gelmesiyle eğitici köpeğin gerisine çekilir. köpek, kışkırtıcının yaptığı gürültülere kulak kabartıp havlayınca, eğitici onu takdir edici sözlerle över ve tut! komutuyla kışkırtır.



bazı köpekler son derece sinirlidir. kendiliklerinden, ses duydukları yöne doğru atılıp şüpheli kişiyi tutmak arzu ederler. bunlar övülerek okşanır ve ödüllendirilir. köpeği olduğundan daha sinirli, hırslı ve saldırgan yapmak gerekiyorsa yardımcı, elinde uzun bir kumaşla veya yaralama ihtimali bulunmayan gelişi hoş bir dal parçasıyla, üstüne koyun postu sarılarak sıkıca bağlanmış uzun değneklerle, köpeğin gövdesinin çeşitli yerlerine tahrik edici şekilde dokunur. onu kışkırtır ve kızdırır. eğitici, köpeğin arkasında durduğu halde:



tut! komutunu, köpek saldırganı yakalamak için istenilen isteklikte ileri atılıncaya değin yaptırıcı şekilde tekrarlar. köpek, bağlı bulunduğu kayışı veya zinciri gererek ileri atıldığında, yardımcı korkmuş gibi yaparak geri geri kaçar. eğitici, köpeğin bu davranışını överek ve okşayarak ödüllendirir. eğitici, aradaki güvenlik mesafesini korumaya çok dikkat etmelidir. bu sayede köpek ancak kışkırtıcının kendine doğru savurduğu bez parçasına erişebilir. bezi yakalayan köpek, kısa bir çekişmeden sonra kışkırtıcının elinden bezi çekip alır, şüpheli kişi kaçar. köpek okşanıp aferin denilerek ödüllendirilir. kışkırtıcı halindeki kişi asla köpeğe üstünlük kurmamalı, onun canını acıtmamalı, onunla eğlenmemelidir. köpeği kızdırıp kışkırtmalı, onun havlayıp ileri atılması karşısında korkup kaçmalıdır. bu eğitimler bu biçimde tekrarlanırsa, istenen netice kısa zamanda alınır. köpek giderek yabancıların varlığına daha çok dikkat eder olur. çıkan seslere, duyduğu yabancı insan kokusuna karşı sinirli olur. yabancı varlığı hissettiği an atılıp tutmak ister.





saldırganlık eğitiminde iki önemli nokta vardır:



1. köpek, görevi gereği bütün yabancılara kızmalıdır.



2. köpek kendini, bütün yabancılar karşısında kuvvetli ve güçlü hissetmelidir. saldırganlık eğitimi, bu iki amacın yeterince sağlandığına inanılıncaya değin sürdürülür.





2. saldırganlığın denetim altına alınması



köpek, görmüş olduğu saldırganlık eğitimiyle, artık kendi denetim alanında yabancıların varlığına tahammül edemez hale gelmiştir. ancak serbest bırakıldığında, kuşkulu kişiler karşısında ne yapacağı, gelişi hoş bir kişiyi hırpalama esnasında eğiticisinin komutunu dinleyip dinlemeyeceği belirsizdir.



bununsa çok önemli sakıncaları olduğu kuşkusuzdur. köpeğin saldırganlığının, kesin olarak eğiticisinin denetimi altında bulunması gerekmektedir. amatör eğiticiler için, bu çalışma sırasında canlı yardımcı kullanmak çok tehlikelidir. gerçi köpek eğitim kuruluşlarında, köpeğin diş geçiremeyeceği dolgu elbiseler giymiş deneyimli kişiler bu hedefle kullanılıyor. ancak biz, kol ağızları, yakaları, pantolon paçaları dikilerek içerisine, kuru ot, saman, yün, pamuk, paçavra gibi dolgu maddeleri doldurulmuş mankenler kullanacağız.



mankenlerde kullanılacak kıyafet ve dolgu maddelerinin, eğiticinin kokusunu taşımamasına bilhassa dikkat edilmelidir. eğitimden önce bu mankenler, eğitim alanında bulunmakta olan bir ağacın dalına, bir ip aracılığıyla öyle bir şekilde yerleştirilir ki, ipin diğer ucu indirilip çekildiğinde, manken aşağı yukarı hareket eder. böylece, köpeğin onu yakalamak ve yere yüklemek için çaba harcaması, onunla boğuşması sağlanır.



her şey hazırlanıp planlandıktan sonra köpek, eğitim alanına ideal uzunlukta bir eğitim kayışı veya eğitim zinciriyle, yedekte olduğu halde getirilir. eğitici, serbest olan sol eliyle mankenin bağlı olduğu ipi indirerek onun ayakları üzerine basmasını temin eder ve sağ kolunu ileri doğru uzatarak, işaret parmağı ile mankeni gösterip: tut! komutu verir. komutla birlikte ileri atılan köpek, mankenle boğuşmaya başlar. bir iki dakikalık mücadeleden sonra, mankenin bağlı olduğu ip bir miktar daha bırakılarak, yere yatacak şekilde düşürülür. köpek mankenin üzerine vardığı anda ise, dur! - bırak! komutuyla köpek durdurulmalıdır. sonra, yine ip aracılığıyla manken doğruluyormuş gibi hareketlendirilip, köpeğe: tut! komutu verilir.



köpek tekrardan mankenin üstüne vardığında, manken yine yere düşürülür. bu kez de, daha önce olduğu gibi köpek, dur! - bırak! komutuyla durdurularak saldırının aşırı boyutlara vardırılması önlenir. böylece köpeğin saldırganlığı dene tim altına alınmış olur. köpeğin saldırganlığının, direkt doğruya eğiticinin iradesine bağlı olduğu köpeğe benimsetilmelidir. her pozitif davranışta olduğu gibi, köpek her komutu yerine getirişte övülmeli, okşanarak ödüllendirilmeli. dinlenmelerde onunla ilgilenilerek, birlikte koşup oynanmalıdır.



emrin dinlenmemesi durumunda köpek sert ve kesin olarak söylenen: hayır! hayır! uyarısıyla ikaz edilir. bazı sinirli ve saldırgan köpeklerin, dur! - bırak! komutuna uymalarını sağlamak için şok tasması kullanmak gerekmektedir. emri dinlemeyen köpeğin kayışı, bir miktar serbest bırakıldıktan sonra sertçe çekilerek köpeğin boğazı üstünde kısa sureli bir şok yaratılır ve tam bu arada komut tekrarlanarak köpek uyarılır. askeri görevler gibi çok özel hedefli bazı eğitimlerde, mankenin boğazına et parçası bağlanarak, insanın can alıcı ve zayıf yeri olan gırtlak yöresi, köpeğin saldırı amacı olarak koşullandırılır. mankenin yere düşmesiyle, boğaz kısmına sıkıca bağlanmış bulunmakta olan et, köpek tarafından parçalanır. ancak sivillerin köpeklerine bu türde eğitim vermeleri ağır suç kapsamına girer. bazı eğitimlerde ise köpek, tüfek, tabanca, bıçak gibi öldürücü meziyet taşıyan silahlara karış koşullandırılır.



saldırganlığın denetim altına alınması eğitiminin en önemli amacı;



köpeğin saldırganlığının, direkt doğruya eğiticinin iradesine bağlı olduğunu köpeğe benimsetmektir.







3. yabancıların, köpekle dostluk kurma girişimlerini karşılıksız bırakma eğitimi



yabancılardan uzak yetiştirilen, sadece eğiticisinin ilgilendiği saldırgan bir köpeğe yaklaşmak zor ve çetin bir iştir. buna karşın köpeğe yaklaşıp onu elde etmek isteyenler olabilir. bunların en kestirme ve denenen yaklaşma yolları, köpeğe yiyecek vermektir. ufak yaştan başlayarak sadece kendi yemek kabına sahibi tarafından konan yiyeceği yiyen köpekler, sağa sola konan yiyecekleri yememeye alıştırılmışlarsa, onlara bu yolla yaklaşmak kolay değildir.









ancak bu konuda daha güvenli olunmak isteniyorsa, başvurulacak bir iki yol daha vardır. eğitici, yine bir yardımcı kullanarak köpeğin önüne onun iştahla yediği yiyeceklerden attırır. köpek bunları yemeğe girişince, eğitici yaklaşarak, hayır! diyerek onu azarlar. ağır bir ceza olarak da, zincirini kısa tutarak bağlar. hareket birkaç defa tekrarlandığında köpeğin, önüne yabancılar tarafından atılan yiyeceği yemediği görülür.

köpek bu davranışından dolayı eğiticisi tarafından övülerek ve okşanarak ödüllendirilir. diğer bir yöntem de, köpeğin dolaştığı alana bir yabancı tarafından, üstüne bolca kırmızıbiber dökülmüş et parçaları attırmaktır. köpek bu etleri yemeğe kalktığında ağzının yandığını görecek; birkaç kez tekrarı durumunda, başkalarınca verilen yiyecekleri yememeyi öğrenecektir.

Hiç yorum yok:

Yorum Gönder